گزارشهای مستند از بیمارانی که پس از چند روز یا حتی هفتهها در کما بهسر بردهاند، نشان میدهد این دوره برای هر فرد حالوهوایی منحصر بهفرد دارد. برخی از بیماران خود را در محیطی داستانی مییابند و بعضی تا مدتها بعد از به هوش آمدن هم در باور واقعیبودن آن سرگرداناند.
احساس «خواب بیرویا» و بیزمانی
یک کاربر توییتر نوشت: «مثل این بود که یک ثانیه خواب بودم؛ نه رؤیا دیدم، نه هوشیار بودم، فقط هیچچیز.» (Bitter_Razzmatazz_71) کاربر دیگری تجربهاش را «سفر در زمان القایی» توصیف کرد که حدود ۲۴ ساعت طول کشید (DearAuntAgnes).

شنیدن بیصدا و ناتوانی در پاسخ
- فردی که پس از جراحی مغزی در کما بود، میگوید: «میشنیدم اما نمیتوانستم حرکتی کنم یا حرف بزنم. گویی تمام بدنم خواب رفته بود. بعد از آن هفتهها خوابهای زنده و عجیب داشتم.» (Unlucky-Classroom828) - دیگری روایت میکند: «همهچیز را متوجه میشدم ولی نمیتوانستم حرف بزنم؛ مثل اسیر بودن در ذهن خود.» (isthisataxwriteoff)
کابوسهای زنده و خوابهای پیچیده
برخی بیماران پس از کما، رؤیاهایی شبیه حمله خرس در پارک یا ربودهشدن تجربه کردهاند: - «در نوجوانی سکته مغزی کردم و در یک پارک با خرسی سیاه روبهرو شدم.» (Independent-Rub-7609) - «پس از جراحی انسداد روده، رؤیای گروگانگیری داشتم؛ انگار ربوده شده بودم.» (Nobod34ever)
سردرگمی پس از بیداری
مرور خاطرات به هوشآمدگان نشان میدهد اغلب ساعاتی تا روزها نمیدانند در چه زمانی یا چه مکانی قرار دارند: - «هفت روز بعد از بیهوشی بیدار شدم؛ نمیدانستم کی ام و خانوادهام کیستند.» (1WarCanoePlease) - «از دنیا هیچ نمیدانستم؛ احساس میکردم یک هفته در خواب عمیق بودهام.» (Important-Border7035)
پیامدهای جسمی و روانی
بسیاری پس از کما دچار ضعف عضلانی، اختلال حافظه کوتاهمدت و زخم بستر طولانیمدت میشوند. یکی از بیماران میگوید: «دو هفته در اثر کووید در کما بودم. جای زخم بستر تا چهار سال همراه من بود.» (BobknobSA)
راهنمای مراقبان و پرستاران
با توجه به شواهد تجربهشده:
- حتی اگر بیمار هیچ واکنشی نشان ندهد، صحبت آرام و مثبت مراقبان میتواند مؤثر باشد.
- پس از به هوش آمدن، جلسات گفتاردرمانی و توانبخشی عضلانی برای بازگشت سریعتر عملکرد ضروری است.
- توجه به سلامت روانی بیمار و حمایت عاطفی خانواده میتواند دوره ریکاوری را کوتاهتر کند.
این روایتها یادآور آن است که کما فراتر از دوره بیهوشی است و برای درک بهتر آن، به همکاری میان پزشکان عصبی، روانپزشکان و مراقبان بیمار نیاز داریم.

دکتر حصارکی، متخصصی مجرب و دلسوز در حوزه سلامت، با تجربه و دانش گسترده خود، آماده ارائه بهترین خدمات درمانی به شماست. ایشان با رویکردی بیمارمحور و استفاده از دانش روز، همواره در تلاش برای بهبود حال بیماران و ارائه مشاورههای پزشکی دقیق و قابل اعتماد هستند.