آمار رسمی نشان میدهد حدود ۹.۵ میلیون ایرانی با درجاتی از ناتوانی حرکتی یا عملکردی در بدن دستوپنجه نرم میکنند. بخشی از این جمعیت با اتکا به توان فردی و حمایت خانواده به زندگی مستقل ادامه میدهد، اما شمار زیادی نیازمند خدمات مستمر توانبخشی و همراهی اجتماعی هستند.
هر نهاد یا وزارتخانهای بخواهد بهتنهایی این حجم از نیاز را پوشش دهد، ناچار به راهاندازی ساختار اداری پیچیده و استخدام نیروی انسانی فراوان است؛ فرآیندی که نهتنها هزینهبر، بلکه زمانبر و کمانعطاف است. در مقابل، طرح «توانبخشی مبتنی بر جامعه» (CBR) با تمرکز بر پایگاههای بومی و محلی، گامی عملی در جهت غلبه بر این موانع برداشته است.
از دو دهه پیش، بهزیستی ایران با ایجاد شبکهای از پایگاههای CBR کار خود را در روستاها آغاز کرد. این پایگاهها، که مبتنی بر شناخت دقیق نیازهای هر منطقهاند، مستقیماً با مددجویان در تماس هستند و بهجای کاغذبازی طولانی، با همنشینی مداوم و ارزیابی ماهانه، خدمات توانبخشی را در محل زندگی افراد ارائه میدهند.
با فراگیری این مدل، اکنون CBR از روستا به حاشیه شهرها و حتی به «مدارس» و «مراکز مثبت زندگی» در دل محلههای شهری نیز تسری یافته است. مسئولان بهزیستی وعده دادهاند در آینده نزدیک، بخش اجتماعی از جمله اشتغال، مسکن حمایتی و مشاوره خانوادگی نیز به وظایف این پایگاهها افزوده شود.
نمونهای از خدمات CBR:
- نصب دنده اتوماتیک در تاکسی برای رانندگان معلول
- مناسبسازی حمام و سرویس بهداشتی منزل برای افراد دارای ناتوانی حرکتی
گزارشها حاکی از آن است که تا پایان سال ۱۴۰۰، ۸۳۳ پایگاه CBR در روستاها فعال شده و این تعداد هماکنون به بیش از هزار پایگاه در روستاها و حاشیه شهرها رسیده است. با وجود پوشش ۹۵ درصدی مناطق روستایی، تنها ۳۰ درصد از محلات شهری زیر چتر این طرح قرار دارند و برای دستیابی به وضعیت ایدهآل نیاز به راهاندازی حدود ۲۰۰ پایگاه جدید شهری است.
با توجه به اینکه تنها ۱.۶ میلیون نفر از معلولان زیرپوشش رسمی بهزیستی هستند و ۶۸۹ هزار نفر دچار معلولیت شدیدند، توسعه برنامه CBR نهتنها باری از دوش مراکز بزرگ اداری برمیدارد، بلکه به سرعت پاسخگوی نیازهای افراد میشود و اعتماد خانوادهها را جلب میکند. حضور تسهیلگران محلی که خود از ساکنان روستا یا محله هستند، ارتباط بین مددجو و نهادهای دولتی را آسانتر ساخته و فرآیند شناسایی، ارجاع و پیگیری خدمات را روانتر میکند.
گسترش توانبخشی مبتنی بر جامعه، کلید عبور از بنبست کمبود امکانات و بروکراسی سنگین است؛ مدلی که ضمن صرفهجویی در هزینه، کیفیت زندگی افراد دارای ناتوانی را در محیط آشنای خود تضمین میکند.
دکتر حصارکی، پزشک متخصص و پژوهشگر حوزه سلامت و پزشکی، با بیش از ۱۵ سال تجربه حرفهای در درمان بیماران، آموزش پزشکی و پژوهشهای علمی، به عنوان یکی از منابع معتبر و قابل اعتماد در حوزه سلامت شناخته میشود. دکتر حصارکی همواره تلاش کرده است با انتشار مقالات علمی، راهنماییهای پزشکی و مطالب آموزشی، دانش پزشکی را به زبان ساده و قابل فهم برای عموم مردم ارائه دهد.
تخصص و زمینه فعالیت
پزشکی عمومی و تخصصی با تمرکز بر پیشگیری و درمان بیماریها
پژوهش و نگارش مقالات علمی و آموزشی پزشکی
آموزش و مشاوره سلامت به بیماران و جامعه
ارائه تحلیلها و مطالب بهروز در حوزه پزشکی و سلامت
تجربه حرفهای
دکتر حصارکی طی سالها فعالیت خود در مطب، بیمارستانها و مراکز تحقیقاتی، تجارب گستردهای در مراقبتهای بالینی، تشخیص بیماریها و آموزش پزشکی کسب کرده است. مقالات و مطالب آموزشی او در مجلات معتبر علمی و پلتفرمهای پزشکی منتشر شده و همواره با تکیه بر منابع علمی معتبر و استانداردهای پزشکی تهیه میشوند.
اعتبار و رویکرد حرفهای
تمامی مطالب منتشر شده توسط دکتر حصارکی بر پایه شواهد علمی، مطالعات معتبر و تجربه بالینی تهیه میشوند. او با رعایت استانداردهای اخلاق حرفهای پزشکی و اصول دقیق علمی، همواره اطلاعاتی قابل اعتماد و معتبر در اختیار خوانندگان قرار میدهد.
ارتباط با نویسنده
خوانندگان میتوانند پرسشها، نظرات و پیشنهادات خود را مستقیماً با دکتر حصارکی از طریق ایمیل dr.hesarki@drhesarki.ir در میان بگذارند.
دکتر حصارکی – همراه مطمئن شما در مسیر سلامت و دانش پزشکی.
Leave a Reply